Mga Babala Laban sa Kamangmangan

1. Anak ko, kung naglagay ka ng panagot para sa iyong kapwa,
   kung iniunat mo ang iyong mga kamay bilang pangako para sa iba,
2. kung ikaw ay nasilo ng binitiwan mong mga salita,
   nabitag ng mga salitang namutawi sa iyong bibig,
3. ganito ang gawin mo, anak ko, para makawala ka,
   yamang ikaw’y nahulog sa mga kamay ng iyong kapwa:
   humayo ka at magpakumbaba, pilit kang magmakaawa sa kanya!
4. Huwag mong pabayaang ikaw ay makatulog,
   ni mapikit ang iyong mga mata.
5. Palayain mo ang iyong sarili tulad ng usa
   mula sa kamay ng mangangaso,
   tulad ng ibon mula sa bitag na nasuotan.
   
6. Taong tamad, tingnan mo ang langgam,
   isaalang-alang mong mabuti ang kanyang pamumuhay
   at maging matalino ka!
7. Ito’y walang pinuno, walang kapatas o tagapamahala,
8. ngunit nag-iimpok ng kanyang pangangailangan sa panahon ng tag-araw,
   at nagtitipon ng pagkain sa panahon ng anihan.
9. Hanggang kailan ka hihiga riyan, taong tamad?
   Kailan ka gigising sa iyong pagtulog?
10. Sandaling idlip, kaunting pagtulog,
    sandaling paghahalukipkip—
11. at daratal sa iyo ang kahirapan na parang isang mandarambong
    at ang kasalatan na parang armadong lalaki.
    
12. Ang taong buhong at tampalasan
    na naglalakad at nagkakalat ng masasamang salita,
13. kikindat-kindat ang mata,
    sumesenyas ang mga paa,
    naghuhudyat sa pamamagitan ng mga daliri,
14. nagbabalak ng kasamaan sa kanyang puso—
    laging nag-uudyok ng pag-aaway.
15. Kaya bigla siyang daratnan ng kapahamakan,
    bigla siyang mawawasak—wala nang lunas.
    
16. May anim na bagay na kinamumuhian ang Panginoon—
    pito na kanyang kinasusuklaman;
17. mga matang palalo,
    dilang sinungaling,
    mga kamay na nagbububo ng dugo ng walang malay,
18. pusong nagbabalak ng masasamang panukala,
    mga paang nagdudumali sa kasamaan,
19. bulaang saksing nagkakalat ng kasinungalingan
    at taong nagpupunla ng kaguluhan sa kapatiran.

Babala Laban sa Pakikiapid

20. Anak ko, sundin mo ang mga utos ng iyong ama
    at huwag kaliligtaan ang turo ng iyong ina.
21. Itali mo sa iyong puso magpakailanman;
    ikuwintas mo sa iyong leeg.
22. Papatnubayan ka ng mga ito sa iyong paglakad,
    babantayan ka sa iyong pagtulog
    at mangungusap sa iyo pagkagising mo.
23. Sapagkat ang mga utos na ito ay ilaw,
    ang turong ito ay liwanag,
    at ang mga pagtutuwid ng disiplina ay siyang patungo sa buhay.
24. Ilalayo ka ng mga ito sa masamang babae,
    sa matamis na dila ng taksil na asawa.
25. Huwag mong nanasain sa iyong puso ang kanyang kagandahan,
    ni mabihag ka ng kanyang mga mata,
26. pagkat gagawin ka ng patutot na sinliit ng isang pirasong tinapay
    at pagsasamantalahan ng mapakiapid ang iyong buhay.
27. Maaari bang kandungin ng isang tao ang apoy
    na hindi masusunog and kanyang damit?
    
28. Makalalakad ba ang isang tao sa nagbabagang uling
    na hindi malalapnos ang kanyang paa?
29. Gayon din ang taong sumisiping sa asawa ng iba;
    walang sinumang sumasaling sa kanya na hindi makatitikim ng parusa.
30. Hindi hinahamak ng tao ang kanyang kapwa kung ito ay magnakaw
    upang bigyang kasiyahan ang kanyang pagkagutom.
31. Gayunman, kung siya’y mahuli, pinagbabayad siya ng pitong ulit,
    kahit na maubos ang lahat niyang tinatangkilik.
32. Ngunit ang taong nakikiapid ay kulang ng pagpapasiya;
    at ang sarili niya ang sinisira ng sinumang gumagawa nito.
33. Sakit at kadustaan ang kanyang sasapitin
    at hindi na mapapawi ang kanyang kahihiyan;
34. sapagkat ang panibugho ay nagtutulak sa matinding galit ng asawang lalaki,
    at walang habag siyang maghihiganti.
35. Hindi siya tatanggap ng anumang kabayaran;
    tatanggihan niya ang suhol, gaano man ito kalaki.